Een goed verhaal: invloed van brood op het milieu

24 mei 2017

Duurzaamheid wordt binnen voeding een steeds belangrijker thema. Daarbij gaat het om aspecten als milieu, herkomst, natuurbehoud, eerlijke handel en dierenwelzijn.

In hoeverre is het telen van graan en het bakken van brood belastend voor het milieu? Nou, voor brood heeft u daar een bijzonder goed verhaal!

Brood is niet alleen lekker en gezond, maar zeker ook een duurzaam product in onze voedselketen. Dat laten we graag zien aan de hand van de zogenaamde carbon footprint. Wat de carbon footprint precies is, leest u onder tabblad 3.

 

Wilt u meer van dit onderwerp weten of dit verhaal in uw winkel willen gebruiken, neem contact op met het NBC!  Contact: Jenneke van Elderen via communicatie@nbc.nl of 0317 - 471212

 

De milieu-impact van brood vergeleken met andere producten

De tabel hieronder (links) laat zien dat granen en brood  een heel lage carbon footprint hebben in vergelijking met bijvoorbeeld vlees, kaas en melk. De CO2 uitstoot van bijvoorbeeld een kilo vlees is maar liefst 50x hoger dan die van een kilo brood.

Gewoonlijk worden kilo’s met kilo’s vergeleken. Toch is dit niet altijd de beste manier aangezien 1 kg van een  product een hogere / lagere calorische waarde kan hebben dan een ander product. Hierboven (rechts) daarom ook een vergelijking op basis van de calorische waarde. Ook dan zie je dat granen en brood heel laag scoren ten opzichte van andere productcategorieën.

Van graankorrel tot brood; milieu-impact

Onderstaande figuur zoomt in op de productieketen van graankorrel tot brood, en de broeikasgassen die in dat traject vrijkomen (berekend in COequivalenten per 800 gram brood). Wat opvalt is dat vooral bemesting veel broeikasgassen geeft en dus een grote impact heeft op de carbon footprint van brood. Ook de verwerking van ingrediënten in de bakkerij en het bakken van brood hebben een impact. 

CO2 uitstoot van graankorrel tot brood

 

Wat is een carbon footprint

De productie van voedingsmiddelen vergt land, water, energie, (kunst)mest, diergeneesmiddelen en gewasbeschermingsmiddelen. Of het nu gaat om vlees, brood, groente, fruit of vis. Daarbij worden broeikasgassen, meststoffen en gewasbeschermingsmiddelen naar het milieu uitgestoten. Naast de agrarische productiefase zorgen ook de bewerking, het verpakken, het transport en de distributie van producten voor belasting van het milieu.

Alle voedselproductiesectoren hebben dus een milieu impact. Alleen de mate waarin verschilt per product. Een belangrijke milieubelasting is de uitstoot van broeikasgassen. Er zijn verschillende broeikasgassen, waarvan methaan en CO2 de bekendste zijn.

Voor een vergelijking worden alle broeikasgassen teruggerekend naar CO2 equivalenten. De ‘carbon foot print’ of CO2-voetafdruk. Het is dus een methode om de milieu-impact van voedsel uit te drukken. 

 

 

Wat doen broeikasgassen?

In de dampkring rondom de aarde bevinden zich gassen, die allemaal de warmte van zonnestraling vasthouden. Sommige gassen doen dat veel sterker dan andere. Door de gassen kan zonnestraling de dampkring nog wel binnenkomen, maar kan de warmte de dampkring moeilijker verlaten. Daardoor ontstaat in de atmosfeer een deken van warmte en dat kan bijdragen aan de opwarming van de aarde.

Terugdringen carbon footprint van brood

Om de carbon footprint van brood naar beneden te brengen zou dus in eerste instantie gekeken moeten worden naar het gebruik van meststoffen. Gelukkig worden kunstmeststoffen al steeds efficiënter ingezet. Zo kan een agrarisch ondernemer door bodemonderzoek, het bekijken van het blad van gewassen en de inzet van drones steeds nauwkeuriger bepalen welk deel van zijn akker een tekort heeft aan stikstof en zal hij enkel op die plekken kunstmest verspreiden.

 

 

Verspilling tegengaan

Consumenten willen dat brood vers is. Daarom zorgt u als bakker ervoor dat er altijd - de hele dag door - vers brood in de schappen ligt. Dat betekent dat er vaak aan het eind van de dag brood over is dat niet meer verkocht kan worden. In het algemeen gaat het om zo’n 10% van de productie. Gelukkig krijgt het overgrote deel van dit overgebleven brood een tweede bestemming!

In het algemeen wordt een groot deel van het brood verwerkt tot veevoer. Daarmee heeft dit brood ook calorisch een nuttige bestemming. Een klein deel wordt verwerkt tot paneermeel of croutons. Daarnaast ontpoppen zich trendy initiatieven om oud brood nieuw leven in te blazen. Zo worden er broodpudding, tosti’s en andere producten van oud brood gemaakt én wordt zelfs bier gebrouwen van oud brood.

Vertel uw klanten uit wat u doet met brood dat overblijft! En geef klanten tips mee hoe zij thuis brood het beste kunnen bewaren of leuke recepten voor oud brood!

Afdrukken