Volkoren en gezondheid

22 mei 2017

Iedereen weet dat volkoren gezond is. Maar waarom is dat precies? Wat voor effecten hebben deze voedingsstoffen op de gezondheid? En wat mag ik mijn klant daarover vertellen?

Graan is de belangrijkste grondstof voor brood. Meestal is dit tarwe maar het kan ook een andere graansoort zijn. Omdat graankorrels de zaadjes van de graanplant zijn, bevatten ze veel stoffen die goed zijn voor het nieuwe plantje dat eruit moet gaan groeien. De graankorrel bevat:

1.) de kiem, het begin van het nieuwe plantje, waarin onder meer belangrijke oliën, mineralen, vitamine E, B-vitaminen en antioxidanten zitten.
2.) het meellichaam, de voedselvoorraad voor het zaadje, dat voornamelijk zetmeel en eiwit bevat.
3.) de zemel, de vezelrijke schil die het zaadje beschermt, bevat naast voedingsvezels andere belangrijke stoffen zoals vitamines, mineralen en antioxidanten.

1+1=3

Volkorenbrood bevat, omdat de hele graankorrel erin verwerkt is, al die verschillende stofjes. Naast de voedselvoorraad die ons energie geeft, bevat het dus ook alle kostbare stoffen en vezels uit de kiem en de schil. Dat wat zorgt voor een goede start van het plantje is zo ook beschikbaar voor de volkorenbroodeter. Hoe al die stoffen precies werken op de gezondheid (het mechanisme) is niet precies bekend en daar moet nog veel onderzoek aan gebeuren. Er zijn sterke aanwijzingen dat het complete ‘volkoren-pakket’ positieve effecten op de gezondheid heeft omdat de afzonderlijke stoffen elkaar versterken. In dat geval is 1+1 =3!

Gezondheid

Naar het brede effect van volkoren op de gezondheid zijn veel studies gedaan. Onder andere in een groot Europees subsidieprogramma 'HEALTHGRAIN'. Deze studies tonen aan dat er een verband bestaat tussen volkoren en een verlaagd risico op het krijgen van een aantal ziekten. Een samenvatting van deze studies is te vinden in bijgaande brochure 'Volkoren & gezondheid, literatuurstudie 2011'. Kort samengevat tonen deze studies aan dat mensen die veel volkorenproducten eten:

- een positief effect ondervinden de werking van de darmen en de stoelgang; 
- een laag risico hebben op gewichtstoename; 
- een verlaagde kans hebben op het krijgen van hart- en vaatziekten ; 
- een verlaagd risico op dikke darmkanker hebben en mogelijk beschermt worden tegen andere vormen van kanker; 
- een verlaagde kans hebben op het krijgen van ouderdomsdiabetes.

Als bakker mag je de laatste vier van deze uitkomsten echter niet aan je klant vertellen of op je verpakking of website communiceren. Bovendien valt een laag risico op gewichtstoename  onder de gezondheidsclaims wetgeving en is volgens bijbehorende eisen (nog) niet voldoende wetenschappelijk onderbouwd. De drie laatst genoemden zijn medische claims op het moment dat het aan je product wordt gekoppeld. Medische claims zijn beweringen of toespelingen over het voorkomen, behandelen of genezen van een ziekte van de mens. Deze zijn voor levensmiddelen verboden.

Wat mag ik wél communiceren?

Op dit moment is er een lijst met positief beoordeelde gezondheidsclaims, welke naar verwachting zal worden opgenomen als bijlage bij de voeding- en gezondheidsclaims wetgeving. Over vezelrijke producten (zoals volkorenbrood) mag je zeggen dat ze een positief effect hebben op de werking van de darmen en de stoelgang. Indien een product per 100 gram 6 gram of meer voedingsvezels uit tarwe, rogge, haver en gerst bevat (zoals in volkoren tarwe brood) mag je deze gezondheidseffecten communiceren aan je klant. Daarnaast kun je je klant vertellen dat 6 a 7 sneetjes volkorenbrood per dag uitstekend past binnen een gezond voedingspatroon.

Voedingscentrum

Onafhankelijke organisaties zoals het Voedingscentrum hebben meer ruimte om over gezondheidseffecten te communiceren. Als bakker kun je dus verwijzen naar het Voedingscentrum. Het Voedingscentrum stelt dat volkorenbrood past binnen een gezonde voeding. Gezond eten vormt samen met voldoende bewegen de basis voor een gezond gewicht en lichaam. En dat zorgt weer voor een kleinere kans op chronische ziekten, zoals hart- en vaatziekten, diabetes en een aantal vormen van kanker. Door actief te verwijzen naar het Voedingscentrum laat je het Voedingscentrum eigenlijk jouw marketing doen. Je verhaal wordt daardoor sterker en je komt niet in de problemen met de wetgeving.

Afdrukken